www.liberaalarchief.be
LIBERAAL CONGRES VAN 18 EN 19 JUNI 1932
RESOLUTIES






1ste AFDEELING

A. Buitenlandsche politiek
Besluiten


      1░ De Liberale Partij bevestigt haar vertrouwen in den Volkenbond en haar wensch, dat BelgiŰ uit al zijn krachten het grootsche werk van GenŔve zou steunen, dat het als een waarborg van den vrede beschouwt.

      2░ Zij drukt haar wil uit dat de verdragen zouden geŰerbiedigd worden.

      3░ Zij drukt den wensch uit dat de volkeren een algemeen stelsel van onderlingen bijstand zouden aannemen evenals de controle op de wapeningen, wat een vermindering van deze laatste zou toelaten, terwijl de veiligheid van elke Natie zou gewaarborgd zijn. Zij blijft trouw aan de vrijheidsbeginselen en beveelt de internationale samenwerking aan in al haar vormen: tolovereenkomsten, internationale verstandhouding onder de voortbrengers, enz. Zij zal inzonderheid elke actie steunen, welke het tot stand komen mogelijk zal maken van economische overeenkomsten tussen de Staten van Europa.

B. Landsverdediging
Besluiten


      1░ De Liberale Partij drukt haar algeheele sympathie uit voor de oorlogsverminkten en de oudstrijders, die op gevaar van hun leven, geheiligde rechten verworven hebben op de nationale erkentelijkheid.
      2░ Iedere Belg, zonder onderscheid, moet zich de vereischte opofferingen getroosten om de verdediging van het land te verzekeren.
      3░ De militaire dienst is verplichtend voor alle Belgen, zonder uitzondering. De dienstweigering moet strafbaar gemaakt worden.
      4░ Zoolang de veiligheid niet op een andere wijze zal verzekerd zijn moeten de legerinrichting, de wapening en de uitvoering van bestendige vestingwerken worden gewaarborgd, namelijk door de aanneming van alle noodige credieten, derwijze dat BelgiŰ in de mogelijkheid verkeert zijn grondgebied tot het uiterste te verdedigen in zijn geheel, en vooral in de Oostelijke provinciŰn.
      5░ De militaire voorgeoefendheid moet georganiseerd worden.
      6░ Het Statuut van de reserveofficiers en van de onderofficieren moet zonder verwijl geregeld worden.
      7░ De herhalingsoefeningen moeten beter ingericht en uitgebreid worden.
      8░ De bescherming in oorlogstijd van de burgerlijke bevolking moet rationeel en zonder uitstel voorbereid worden voor de gansche uitgestrektheid van het grondgebied.
      9░ De wet, die sancties voorziet voor smaad aan het vaandel en aan het rijkswapen dient binnen korten tijd te worden aangenomen.



2de AFDEELING

A. Economische vraagstukken
Besluiten


I. Het Liberaal Congres plaatst saamhoorigheid onder de Naties ten grondslag van elke oplossing, welke economische moeilijkheden in zich sluit, en beoogt als onmiddellijke maatregelen:

      1░ De geleidelijke en internationale afschaffing van al de belemmeringen, welke het vrij verkeer van goederen en kapitalen stuiten;
      2░ De definitieve regeling van de intergeallieerde schulden alsmede van de herstelbetalingen;
      3░ Een gemeenschappelijk overlegde actie om Rusland er toe te brengen zich te betuigen aan een normale deelneming aan het internationaal ruilverkeer en aan zijn betrekkingen al de zedelijke en stoffelijke waarborgen te geven, welke ten grondslag moeten liggen aan de betrekkingen onder de volkeren;
      4░ De wederinvoering in alle landen van den gouden standaard;
      5░ De internationale inrichting van het kredietwezen, inzonderheid rekening houdend met het plan van wederzijdsche hulp inzake internationale financiŰn van den heer minister van State Francqui;
      6░ De openstelling voor den uitvoerhandel van gewesten onvoldoende bediend door moderne verkeersmiddelen;
      7░ De oprichting van een internationaal organisme tot voorlichting van de economie van elke natie over de behoeften en de overschotten van de wereld, ten einde bij te dragen tot het herstellen van het synchronisme tusschen voortbrengst en verbruik;
      8░ De geschikte oplossingen om de verdeeling van het werk op nieuwe grondslagen te vestigen, ten einde door internationale overeenkomsten, die gebeurlijk een vermindering van den duur van den arbeidsdag en zich sluiten, alle werkloosheid te voorkomen.

II. Binnen het kader van onze grenzen zal de Liberale Partij haar onmiddellijk streven richten naar de volgende doeleinden:

      1░ Zich verzetten tegen klassen- en gewetersstrijd om de medewerking te bekomen van al de goede burgers voor de oplossing der ernstige economische vraagstukken die, heden ten dage, elke andere bekommering beheerschen;
      2░ Een politiek nastreven, die op haar hoede is voor de onverhoedsche nieuwigheden, doch welke ruim openstaat voor al de hervormingen waarvan de huidige moeilijkheden de noodzakelijkheid bewijzen;
      3░ De spaarcenten beschermen, namelijk door de Waardenbeurzen degelijker te regelen en door de herziening van de wetgeving op de naamlooze vennootschappen;
Per slot van rekening de rechten der aandeelhouders uitbreiden en de aansprakelijkheid der beheerders verhoogen, voor de onafhankelijkheid zorg dragen en een meer rechtstreeksche actie van de commissarissen verzekeren, het meervoudig stemrecht afschaffen;
      4░ Door een waakzame maatschappelijke wetgeving aan al de geestes- en handenarbeiders de gunstigst mogelijke redelijke en stoffelijke voorwaarden verzekeren.

III. Eindelijk, rekening houdend met de tegenwoordige omstandigheden en de levensbehoefte voor BelgiŰ om zijn vervaardigde producten in het buitenland af te zetten, dient de Liberale Partij:

      1░ Het voordeel aan te vragen, dat in de meest mogelijke mate behoort geschonken te worden aan den handenarbeid en aan de nationale nijverheid voor al de openbare aanbestedingen en werken;
      2░ Trachten onzen doorvoerhandel uit te breiden, die voor onze welvaart een onontbeerlijk factor is;
      Een nauwere samenwerking tot stand te brengen tusschen het ministerieel departement van handel als alsmede de kamers van koophandel en nijverheid;
      Door handelsverdragen, verrekenkamers en alle andere middelen de gevolgen van de belemmeringen voor onzen uitvoerhandel te verzachten; onze diplomatieke en consulaire vertegenwoordiging uitbreiden en verder te verbeteren;
      Zorg dragen voor de opleiding van onze ingenieurs, technici, werklieden, enz.
      Onze jeugd voorbereiden, inzonderheid door het aanleeren van talen en het bevorderen van een proeftijd in het buitenland, tot de verovering voor onze producten van een ruimere plaats op de weedmarkten.

B. Financieele kwesties
Besluiten


      Het Liberaal Congres,

      1░ Geeft de gebiedende noodzakelijkheid te kennen het begrootingsevenwicht, grondslag van het nationaal krediet en hoofdzakelijke voorwaarde van het vertrouwen , te handhaven;
      2░ Is van oordeel, dat door het nastreven van een strenge politiek in het besnoeien der uitgaven van allen aard, de mogelijkheid dient tot stand gebracht de tegenwoordig aan de natie opgelegde zware lasten te verminderen en aldus een herneming van de handels-, nijverheids- en landbouwbedrijvigheid in de hand te werken;
      3░ Vestigt de aandacht der regeering op de noodzakelijke vermindering der uitgaven tot het functionneeren der openbare diensten, door de opheffing van alle functionneermiddelen, ambten en overtollige diensten, alsmede door het aanpassen aan den hedendaagschen tijd van het meerendeel der rijksdiensten;
      4░ Is de meening toegedaan, dat op het stuk van openbare werken, de toevlucht tot de aanbesteding de opperste regel moet zijn en dat, binnen de grenzen der aangenomen kredieten, een scherp toezicht op de uitgaven dient uitgeoefend;
      5░ Is van meening, dat de volledige herzienning van de organieke wet op de rekenplichtigheid van den Staat en van de contr˘lemethodes betreffende het beheer der ministerieele departementen terug ingestudeerd behoord te worden;
      6░ Eischt de vereenvoudiging van het van kracht zijnde belastingswezen;
      7░ Is van oordeel dat de geleidelijke belasting op de inkomsten de drie volgende voorwaarden moet eerbiedigen:
      a) Vrijstelling van de geringe en gemiddelde inkomsten;
      b) Verbod aan den fiscus een inquisitoriaal en krenkend toezicht uit te oefenen;
      c) Toepassing van gematigde bedragen;
      8░ Is van oordeel, dat de provincies en de gemeenten van alle tusschenkomst in de uitbetaling der werkloozenvergoedingen dienen bevrijd te worden, en dat de Staat alleen den last op zich moet nemen, welke aan de openbare machten kan toegewezen worden. Hetzelfde moet geschieden met de lasten, welke voortvloeien uit de sociale verzekeringen;
      9░ Acht zich gelukkig om den terugkeer tot de fiscale zelfstandigheid der provincies en der gemeenten, zelfstandigheid die de jongste wet op het provinciaal en gemeentelijk belastingwezen heeft doen uitkomen; drukt evenwel het verlangen uit te zien streven naar een oplossing waarbij aan de provinciale en gemeentelijke financiŰn een grootere stabiliteit verzekerd wordt en waarbij het lot der begrootingen en der thesaurieŰn van provinciŰn en gemeenten, zooals het tegenwoordig het geval is, niet zoozeer aan deze van de Staat zou gekoppeld worden.



3de AFDEELING

A. Mutualiteiten en Maatschappelijke Voorzorg
Besluiten


      De liberale partij:
      1░ Besluit de actie van de liberale partij uit te breiden op het gebied van de zuiver liberale mutualiteitsbeweging;
      2░ Dringt aan opdat de politiek, samengevat in het ontwerp Pecher voortgezet wordt, zoodra de economische en financieele toestanden dit toelaten;
      3░ Verzet zich tegen elke vermindering van de toelagen, welke op dit oogenblik aan de mutualiteiten toegekend worden;
      4░ Eischt de aanneming van gepensioneerde mijnwerkers, die nog in een andere nijverheid werkzaam zijn, in de diensten van de gesubsidieerde mutualiteiten;
      5░ Vraagt dat de commissies van onderstand ernstig de behoeftige zouden aanzetten zich bij een mutualiteit aan te sluiten en dat desnoods hun bijdrage door deze commissies zou betaald worden;
      6░ Vraagt dat de weldadigheidsfeesten ingericht door mutualiteiten van taksen zouden vrijgesteld worden;
      7░ Wenscht dat wijzigingen zouden aangebracht worden aan de wet in zake ouderdomspensioenen, op een wijze welke voordeelig is voor verminkten, blinden, weduwen en oorlogsweduwen;
      8░ Dringt er aan dat de openbare machten een nieuwen termijn zouden toestaan, welke aan de talrijke personen die in 1866 geboren zijn en de noodige stortingen niet gedaan hebben zou toelaten zich in regel te stellen;
      9░ Dringt er op aan dat de wet de toekenning van een kosteloos maar beperkt pensioen zou voorzien voor de personen, die in hulpbehoevende omstandigheden verkeeren maar die nooit stortingen hebben gedaan;
      10░ Drukt den wensch uit dat een internationaal wederkeerigheidsstelsel in zake sociale wetten zou ingesteld worden;
      11░ Dringt er op aan dat de liberale mandatarissen niet zouden verzuimen, vooraleer tot een parlementair initiatief in zake maatschappelijke wetgeving over te gaan, zich in betrekking te stellen met de leiders van de maatschappelijke werken.

B. Vakbonden
Besluiten


      Het Liberaal Congres:
      1░ Bevestigt haar bezorgdheid om de heerschende werkloosheid tegen te gaan door een internationale reglementeering van den duur van den arbeidsdag, gelijktijdig met de ontwikkeling van de productiekracht van de nijverheid, met als eerste stadium, de veertiguren week;
      2░ Spreekt zich uit ten voordeele van het verplichtend maken van het vierdegraadsonderwijs en een schoolbijwoning tot het zestiende levensjaar;
      3░ Acht de uitbreiding noodzakelijk van de beschermende wetgeving in zake het moederschap en de inachtneming van de wetten in verband met het werk van vrouwen en kinderen;
      4░ Oordeelt dat het wenschelijk is, in maatschappelijk opzicht, dat de arbeidende vrouw of de bediende in den schoot van het gezin terugkeert;
      5░ Drukt den wensch uit dat de wetgeving het principe van een jaarlijksche betaald verlof aan de werklieden en bedienden zou bezegelen;
      6░ Is van oordeel dat het nationaal belang eischt, dat de loonen van alle handwerkslieden en intellectueelen vastgesteld worden volgens een maximum, vereenigbaar met de noodwendigheden en de internationale mededinging;
      7░ Spreekt zich uit voor een politiek welke voor doel heeft al de misbruiken tegen te gaan, welke kunstmatig de levensduurte opdrijven;
      8░ Verzet zich tegen het verzaken aan de bestaande maatschappij wetgeving;
      9░ Is overtuigd van de volstrekte noodzakelijkheid, om, zoodra de economische dit zullen toelaten, een nieuwe krachtsinspanning in te stellen, op het gebied van de wetgeving en de financie, welke de levensvoorwaarden van de arbeidende klasse zou verbeteren;
      10░ Spreekt zich uit ten voordeele van het behoud en de aanmoediging der bouwplannen van goedkoope woningen en de verscherping eener politiek die, in de gunstige voorwaarden, aan geestes- en handarbeiders het eigen bezit eener woning zal toelaten.
      11░ Spreekt zich uit ten gunste van een wetgeving welke beoogt:
      a) beter de bescherming van de syndicale vrijheid te verzekeren;
      b) de instelling van een regime van collectieve arbeidscontracten;
      c) toekenning aan de syndicaten van een rechtelijk statuut;
      12░ Drukt den wensch uit dat de Nationale Centrale der Liberale Vakbonden van BelgiŰ en het Liberaal Syndicaat van het Staatspersoneel zouden vertegenwoordigd zijn in den schoot van de paritaire commissies en raden;
      13░ Drukt den wensch uit dat de ontwikkeling en de bijwoning van het vakonderwijs, alsook van het huishoudonderricht, zooveel mogelijk zouden aangemoedigd worden.

C. Middenstand
Besluiten


      Het Liberaal Congres:
      1░ Verklaart als noodzakelijk dat krachtige en afdoende maatregelen genomen worden welke voor doel hebben bescherming te verleenen aan den middenstand, onmisbaar element in onze maatschappelijke inrichting;
      2░ Is van oordeel dat het te dien einde noodig is den geest van spaarzaamheid aan te moedigen door de opbrengst van den arbeid slechts op matige wijze te belasten;
      3░ Dat het noodzakelijk is de verwerving van privaten eigendom voor den middenstand te vergemakkelijken, door een vermindering te zijnen voordeele van de grondbelasting en de registratierechten;
      4░ Dat de handel en de staat van handwerksman moeten aangemoedigd worden door een rationeele inrichting van het kredietwezen overeenkomstig een regime van vrijheid;
      5░ Dat het noodig is aan de bedienden van private ondernemingen de waarborgen te verzekeren welke door de administratie in zake pensioenen verleend worden;
      6░ Dat de groepeering en de organisatie van den middenstand noodig is, om op een meer doelmatige wijze, zijn verdediging en zijn ontwikkeling te verzekeren;
      7░ Drukt den wensch uit dat de regeering een commissie zou instellen belast met het opzoeken van de mogelijkheden om aan den middenstand de voordeelen toe te kennen welke voortvloeien uit de wetten en reglementen, die op maatschappelijk gebied voorzien zijn.



4de AFDEELING

Het Schoolvraagstuk
Besluiten


Het Liberaal Congres is van oordeel:

      Dat het noodig is opnieuw de handhaving te bevestigen van de leer, welke ten grondslag ligt aan de Partij, en welke de strikte eerbiediging beoogt van artikel 17 van de Grondwet, dat de vrijheid van onderwijs afkondigt en uitsluitend voor het openbaar onderwijs, toegankelijk voor alle kinderen en bijgevolg onzijdig, de kredieten van de openbare machten voorbehoudt;
      Dat de onmiddellijke of geleidelijke terugkeer tot deze politiek, tijdelijk opgeheven door de wet van 1920 moet doorgevoerd worden tijdens den volgenden zittingsduur der kamers, binnen het kader van een regeeringsprogramma, dat het krediet, den vooruitgang, den socialen vrede en 's lands veiligheid verzekert;
      Dat een inrichting van het openbaar onderwijs, om aan de gebiedende wenschen van de openbare opinie te beantwoorden, de noodige maatregelen moet omvatten;
      Om de vrije keus te verzekeren van de gezinshoofden in de gemeenten waar de officieele school afgeschaft werd;
      Om het verplichte verzoek tot ontslag van lessen in den godsdienst af te schaffen;
      Om de benoemingen in het openbaar onderwijs voor te behouden aan gediplomeerden van officieel scholen╣.
      Om de inachtneming van de wet te eischen, betreffende den eerbied welke verschuldigd is aan de overtuiging van de ouders en de nationale instellingen;
      Om een algemeen statuut vast te stellen dat de methodische inrichting verzekert, in alle onderwijsgraden, van een wereldlijk, nationaal en onzijdig onderwijs, alsook de ontwikkeling van het technisch onderwijs en het vakonderricht, onder het bestuur van een minister van openbaar onderwijs;
      Om zich ten slotte met kracht te verzetten tegen de voortzetting van den schoolstrijd, schadelijk voor den vrede van de gewetens.


De afdeeling heeft besloten dat, wat betreft het inlasschen van de woorden "met recht van prioriteit" na de woorden "voor te behouden" deze zaak zou overgelaten worden aan de beslissing van de algemeene vergadering.



5de AFDEELING

Landbouwvraagstuk
Besluiten


      De liberale partij is van oordeel dat een wetsvoorstel moet aangenomen worden overeenkomstig de volgende beginselen:
      1░ De gedeeltelijke kwijtschelding van den pachtprijs, hij weze vast of schommelend, kan aan den pachter worden toegestaan die zulks aanvraagt zoo het blijkt dat de koopwaarde van de producten van zijn bedrijf lager is dan hun kostenden prijs en dat de pachtprijs door den eigenaar gevraagd aanzienlijk hooger is dan de gemiddelde pachtprijzen in de streek.
Zij drukt den wensch uit, dat de verplichte toevoeging geeischt wordt van 15 tot 20 t. h. inlandsch meel bij het uitheemsch meel met de verzekering van een prijs schommelend tusschen 100 en 110 frank volgens het tijdstip van de leveringen aan de molens.
Zij is van meening dat de maatregelen van contingenteering moeten uitgebreid worden indien de regeering door overeenkomsten met andere landen, voor de producenten geen verbetering verkrijgt van de Belgische markt.
Zij drukt den wensch uit:
Dat aan de leerlingen van de scholen van het platteland een lager onderwijs zou worden verleend en vooral een vierdegraadsonderricht, dat aanstuurt op een landbouwpractijk.
      2░ Dat de regeering ter beschikking van de navorschingsstations de noodige kredieten zou stellen voor hun uitbreiding; zij drukt ook den wensch uit de regeering te zien aandringen bij het Fonds voor wetenschappelijke navorsching om de toelagen te verhoogen voor de studiŰn in verband met den landbouw;
      3░ Op de melkindustrieŰn den tekst van de wet op de natuurmelk te zien toepassen;
      4░ Den dienst van de controle der eetwaren te zien uitbreiden tot het geheele land, op voorbeeld van de diensten door de stad Brussel en de voorsteden ingericht;
      5░ Een voldoende controle te zien uitoefenen op den melkhandel;
      6░ Door uiterlijke kenteekenen de aanduiding te vergen: volle melk, ontroomde melk;
      7░ Met de grootste krachtdadigheid de maatregelen tot beteugeling van bedrog te zien toepassen;
      8░ Het toezicht te bekomen op de stallen, ten einde de reinheid van de lokalen te verzekeren alsook de melkproductie in hygienische voorwaarden;
      9░ Dat de regeering in de ruimste mate de bijzondere tuinbouwscholen en inzonderheid deze te Gent zou subsidieeren;
      10░ Dat maatregelen zouden genomen worden tegen de doryphora (ziekte van de aardappelen);
      11░ Dat in de mate van het mogelijke het vrije verkeer van de landbouwproducten zou verzekerd worden.
      Zij verzoekt de openbare besturen aan te dringen bij de Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen, opdat zij het vervoer van levend vee en half-bederfelijke waren zou bespoedigen, en legt den nadruk op de dringende noodzakelijkheid van een vervoerpolitiek tegen lagen prijs.



6de AFDEELING

Koloniale kwestie
Besluiten


      De Liberale Partij is van oordeel, dat de koloniale politiek moet tevens zijn werk van economische ontginning en lichamelijke, zedelijke en sociale verbetering der inheemsche bevolking; verre van te streven naar een veralgemeend salariaat, moet zij trachten deze bevolking, onder verschillende vormen en op alle gebied, deelachtig te maken in de bedrijvigheid der Europeanen.
      Door de verwezenlijking van dit programma, dat een logische redeneering en de eenheid van inzicht in zich sluit, heeft de kolonie het recht om op een uitgelezen administratief personeel staat te maken, op de samenwerking van de Euopeesche ondernemingen en instellingen, op de werkzame medewerking van de inlandsche gemeenschappen, die het grootste nut uit ons beschavingswerk trekken, en eventueel op de financieele hulp van het moederland.
De Liberale Partij vat als volgt de algemene directives samen van haar werking inzake koloniale aangelegenheden:

A. Inboorlingenpolitiek

      De gewoonten der inboorlingen moeten worden geŰerbiedigd in al wat niet onvereenigbaar is met ons beschavingsideaal; waar de omstandigheden het toelaten moet een politiek van onrechtstreeksch bestuur worden gevoerd.

B. Bestuurlijke en rechterlijke inrichting

      De Bestuurlijke inrichting moet vereenvoudigd en beperkt worden tot de werkelijke noodwendigheden zonder inbreuk te maken op de effectieve bezetting van het grondgebied.
      Het is wenschelijk, dat de reglementen regelmatig worden toegepast, dewelke voorschrijven, dat, vooraleer hun ambt uit te oefenen, de magistraten een effectieven proeftijd in den territorialen dienst behooren te doen; het is eveneens van belang het stelsel van de inlandsche rechtbanken onder Europeesch toezicht uit te breiden.

C. Landbouwvoortbrengst

      De uitbreiding en de verbetering van de Europeesche en inlandsche landbouwvoortbrengst liggen ten grondslag aan de toekomstige en voortdurende welvaart der kolonie. Daartoe dient men namelijk: 1░ de toekenning en de uitbreiding van kleine landbouwconcessies te bevorderen; 2░ een stelsel van krediet aan den landbouw in te voeren; 3░ de belangrijke concessies tot de effectieve mogelijkheden van het productief maken te beperken; 4░ de industrieele bebouwingen, die aan de tropische streek eigen zijn uit te breiden, zoowel door middel van Europeesche aanplantingen als door plantages aangelegd door de inboorlingen reef [sic], onder het toezicht en met de hulp van Europeesche landbouwkundigen; 5░ de landbouwstations, die van een voldoend Europeesch een wetenschappelijk personeel voorzien zijn door den Staat te doen uitbreiden en zulks met het oog op de teelkeuze der planten der dierenrassen en de studie hunner ziekten.

D. Mijnen

      De inventaris van de mijnrijkdommen moet worden opgemaakt; de ontginning van de mijnbeddingen moet worden voortgezet, met dien verstande dat elke exploitatie, voor elke streek afzonderlijk beschouwd, het voorwerp moet uitmaken van een programma dat rekening houdt met de uitgebreidheid van de bevolking, alsmede van de bestaande of aan te leggen toegangswegen.
      De toekenning van mijnconcessies moet het sluiten, door de concessiehouders, van internationale schikkingen, welke de beperking van de opbrengst beoogen, van de goedkeuring der openbare overheden afhankelijk maken.

E. Vervoer

      De inrichting en de kosten van vervoer moeten de kolonie in staat stellen het nadeel, hetwelk voor dezelve uit haar verwijdering van de maritieme afzetgebieden voortspruit, te vergoeden. Evenwel moeten, in normale tijden, de toegestane ontlastingen geen tusschenkomst van den Staat met zich brengen om het tekort van ondernemingen, die economisch niet leefbaar zijn, te dekken.

F. Inlandsche handenarbeid

      Alhoewel de reglementen op den handenarbeid, de arbeiders op een behoorlijke wijze beschermen, moeten zij nochtans rekening houden met de plaatselijke omstandigheden [en de mogelijkheden van de] werkgevers. Zoo de gedwongen arbeid geheel en gansch is af te keuren, past te brengen [sic] zich naar de algemeene wet van den arbeid te schikken en zulks in hun voordeel en mits een voldoende vergoeding. Dit is de voorwaarde voor elken vooruitgang, daar de inboorlingen het hunne moeten bijdragen tot de kosten, die de uitbreiding der kolonie in hun belang vereischt.

G. Arbeidscontracten

      De Belgen, welke in de kolonie inwijken moeten verplicht worden voort stortingen te doen voor de ouderdomspensioenen; gemakkelijkheden moeten hun verleend worden ten einde hun toe te laten de nodige stortingen te doen om te genieten van de andere voordeelen welke door de Belgische maatschappelijke wetten verzekerd zijn.
      In geval van opzegging van het dienstcontract, moeten de opzeggingstermijn en het overeenkomstig ontslag, voor de agenten welke reeds in Congo verbleven, uitgebreid worden in verhouding tot den duur van de diensten en de belangrijkheid van de wedden en vergoedingen.

H. Grondstelsel

      Wat betreft de Europeanen dient de vervulling der formaliteiten door de koloniale wet voorzien voor het begeven van gronden en van concessies te worden bespoedigd, mits de rechten der inboorlingen te eerbiedigen.
      Van een anderen kant moet de toegang tot het privaat bezit worden vergemakkelijkt voor de inboorlingen in de niet-gewoonrechtelijke centra.

I. Rol van den Staat

      De economische bedrijvigheid van den Staat moet worden beperkt; zijn initiatief op dit gebied is slechts duldbaar in zooverre het privaat initiatief te kort schiet.

J. Belastingen

      Het is volstrekt noodzakelijk dat de Staat de fiscale lasten vermindert, door verscherping van het toezicht op de openbare uitgaven.
      De kolonisten, de blanke agenten en de maatschappijen moeten in zake de grondslagen der belastingen op den zelfden voet behandeld worden, vooral in zake de belasting op de inkomsten.

K. Koloniale maatschappijen

      Het regime van de koloniale maatschappijen met beperkte verantwoordelijkheid moet herzien en aangevuld worden door de verantwoordelijkheid uit te breiden van de stichters en de beheerders en een doeltreffend toezicht in te stellen op de commissarissen en de aandeelhouders.

L. Openbare onderwijs

      Op het gebied van onderwijs moet de opleiding van de inboorlingen eerder geschieden in de zin van het beroepsonderwijs dan wel van een boekenonderwijs.
      Wat het onderwijs van de Europeesche kinderen betreft, ware het wenschelijk dat de groote steden een officieel en neutraal wereldlijk onderwijs, zouden aannemen, toegankelijk voor allen, in afwachting dat het stelsel voor de gansche kolonie kan uitgebreid worden.
      Waarborgen dienen gegeven te worden waar het den eerbied betreft, verschuldigd aan de overtuiging van de kinderen, in de gesubsidieerde scholen, daar waar zij alleen bestaan.
      De aanwending van de aan het vrij onderwijs verleende toelagen moeten aan een ernstig toezicht van de regeering onderworpen worden.

M. Zendingen

      Zonder het beschavingswerk te beoordeelen van de zendingen, welke de geloofsbelijdenis zij waartoe zij behooren, past het dat de bedrijvigheid van de zendelingen, zoodra zij van stoffelijken aard wordt, geen nadeel mag berokkenen aan de kolonisten, noch aan de organisme die zich bezig houden met nijverheid, met handel, met landbouw en met veeteelt; het is de plicht van de regeering toe te zien dat het door de zendingen gegeven onderwijs en hun algemeene bedrijvigheid een werkelijk nationaal karakter dragen.

N. Koloniale Raad

      Sommige onvereenbaardheden door de koloniale wet voorzien zouden moeten worden herzien.



7de AFDEELING

Vrouwelijke kwesties
Besluiten


      Het Congres drukt den wil uit dat overgegaan wordt tot:

      1░ De herziening van de wetbepalingen van het Burgerlijk Wetboek in zake de wederzijdsche rechten en plichten van de echtgenooten en van de overeenkomstige wetsbepalingen van het Wetboek van Strafrecht, dit met het doel de gelijkheid van de echtgenooten voor de wet tot stand te brengen en inzonderheid aan de vrouw een volledige juridische bekwaamheid toe te kennen;
      2░ De erkenning van de volledige politieke bekwaamheid van de vrouw, in den loop van den volgende zittijd der Kamers;
      3░ De afschaffing van de officieele reglementeering van de prostitutie. Onderdrukking van den handel in vrouwen en de uitbuiting van de ontucht, en inrichting van een vrouwelijke politie;
      4░ Uitsluitend van elke wet welke den verkoop in het klein van alcohol zou bevoordeelen en wijziging van de huidige wetgeving op twee punten, namelijk de verzwaring van de straffen en het verleenen van ernstiger waarborgen aan de personen, die ten gevolge van de toepassing van de wet, zouden het voorwerp zijn van huiszoekingen;
      5░ Inrichting op een eenvormige wijze en in het geheele land van een vierden graad van het lager onderwijs, verplichtend en kosteloos voor alle meisjes; van cursussen met een duur van zes maanden, uitsluitend voorbehouden aan het huishoudonderwijs, zoowel het theoretische als het practische. Deze maatregel wordt voorgesteld in afwachting dat de volledige wederinrichting van het vakonderricht ingevoerd wordt alsook de verlenging van de schoolbijwoning voor meisjes en jongens;
      6░ Afkondiging van de maatregelen van uitlegging en toepassing van artikel 69 van de wet van 10 Maart 1925, met betrekking tot de te verleenen hulp aan de vrouwen, die een of meer kinderen geheel te hunnen laste hebben.



8ste AFDEELING

A. Taalkwestie
Besluiten

      Het Congres:

      Bevestigt de door het Liberaal Congres van Oktober 1920 plechtig uitgesproken wil, om de oplossing van de talenkwestie te regelen op zulke wijze, dat de nationale eenheid ongeschonden bewaard blijft;
      Het herhaalt zijn besluit om zich te verzetten tegen alle maatregelen, welke de invoering beoogen van de verplichte tweetaligheid in de Waalsche provincien, evenals zijn besluit om door de wet het recht der Vlamingen te bevestigen in hun taal onderwezen, gevonnist, bestuurd en bevolen te worden.
      Bevestigt de noodzakelijkheid om onmiddellijk een volstrekt gelijkaardige regeling in het gebruik der talen in het Vlaamsche en in het Waalsche landsgedeelte in te voeren.
      Het bevestigt eveneens zijn wil om in de Brusselsche omgeving met het oog op haar tweetalig karakter een speciaal regiem in stand te houden, gesteund op den eerbied en de vrijheid van het individu eenerzijds, en op het gebruik der twee talen anderzijds.
      Het wenscht dat de hoofdstad de plaats blijve waar onze twee nationale kulturen elkander ontmoeten en samenwerken in een geest van wederzijdsche achting en eerbied.

B. Verkiezingswetgeving
Besluiten

      Het Congres drukt den wensch uit:
      1░ Dat de lijstengroepen aangenomen voor de aanvullende verdeeling van de zetels in de Kamer der volksvertegenwoordigers, het eveneens zouden zijn voor den Senaat;
      2░ Dat het stelsel van de volledige evenredige vertegenwoordiging zou uitgebreid worden zoowel tot de gemeenteraadsverkiezingen als tot de verkiezingen voor de provinciale raden;
      3░ Erkent de huidige bezwaren van het stelsel der parenteering, en is van meening dat een middel zou moeten gezocht worden om het stemmenverlies ten gunste van een nationale lijst terug te winnen, lijst waarop de voor elke arrondissement voorgedragen candidaten in nuttige orde zouden voorkomen, en zulks volgens de belangrijkheid van het niet gebruikte stemmencijfer gedurende de eerste verdeeling;
      4░ Dat de stemming der vrouw ingevoerd worde in onze verkiezingswetgeving in alle graden, zoodra zeker voorwaarden zullen vervuld geweest zijn, inzonderheid de burgerlijke ontvoogding van de vrouwen en de hervorming van het vrouwelijk onderwijs.

C. Vertegenwoordigend stelsel
Besluiten

      Het Congres, zijn onwrikbare getrouwheid in herrinnering brengend van het grondbeginsel ingeschreven in art. 25 van de Grondwet afkondigend, dat al de macht van de Natie uitgaat, prijst de volgende parlementaire omvormingen van:
      1░ Verplichting de bespreking der begrootingen in te schrijven aan het hoofd van de dagorde der werkzaamheden der Kamer en van den Senaat en verbood alle andere wetsvoorstellen vˇˇr hun aanneming te onderzoeken;
      2░ Verplichte opgave van de uitgave waarmede elk wetsvoorstel of elk amendement gepaard gaat, waarvan de aanneming een last voor de Schatkist mocht zijn;
      3░ Verplichting vanwege de verslaggevers hun verslagen in te dienen binnen een vastgestelden termijn, te bepalen door de commissie of door de hoofdafdeeling;
      4░ Betere voorbereiding van de wetsontwerpen door een degelijken onderwerking van den Raad voor wetgeving vˇˇr dezelver bespreking;
      5░ Verbetering van de voorbereidende parlementaire werkzaamheden door het verhoor, in sommige gevallen, in hoofdafdeeling of in commissie, van een gering getal deskundigen of vertegenwoordigers van de betrokkenen;
      6░ Betere benuttiging van den tijd besteed van de algemeene bespreking door de verlenging der vergaderingen;
      7░ Toepassing van de wet op de parlementaire onvereenigbaarheden;
      8░ Wat de getalsterkte van het Parlement aangaat, drukt het Congres den wensch uit, dat het aantal volksvertegenwoordigers en senatoren volgens de bevolking zou vastgesteld worden en zulks overeenkomstig de traditioneele uitlegging van artikel 49 der Grondwet.


top