terug naar alfabetisch overzicht
Paul Voituron, 1824-1891

Paul Voituron was de zoon van een steenkapper. Hij liep school in het Atheneum en studeerde rechten aan de Gentse universiteit, waar hij zich aansloot bij de Société Huet, een discussieclub van sociaal progressieve liberalen. Voituron werd secretaris van dit genootschap en legde de geschiedenis ervan vast in een onwaarschijnlijk gedetailleerd verslagboek van bijna tweeduizend bladzijden. In 1851 studeerde hij af en werd advocaat. Met zijn kleine magere gestalte - de Franse schrijver Victor Hugo omschreef hem ooit als "l'homme au souffle puissant" - slaagde hij er nooit in om een pleiter met aanzien te worden, maar hij compenseerde dit door zijn grote dossierkennis en zijn eruditie als auteur van kritische werken over tal van onderwerpen.

paul voituron graf

Hij sloot zich aan bij de Liberale Associatie en was gemeenteraadslid van 1864 tot 1869 en van 1872 tot 1875. Charles de Kerchove nam hem in 1867 op in zijn schepencollege, waar hij bevoegd werd voor onder meer Openbare Werken en Volksgezondheid, twee sleuteldepartementen. Zijn rechtlijnigheid en beginselvastheid, ook naar zijn liberale collega's toe, viel niet altijd in even goede aarde en in 1869 verdween hij voor korte tijd uit de politiek. In 1872 keerde hij terug aan het hoofd van de progressieve en hevig antiklerikale vleugel van de Associatie. Onder het goedkeurend oog van de loge La Liberté die hij in 1866 had helpen oprichten, stichtte hij in 1874 de Gentse Progressistenkring.

Hij werd ook op nationaal vlak bekend en publiceerde zijn ideeŽngoed - van gratis en verplicht onderwijs tot algemeen stemrecht - in talloze pamfletten en krantencommentaren. De progressistische nederlaag bij de gemeenteraadsverkiezingen van 1875 deed hem echter weer aansluiting zoeken bij de gematigden en de progressistische beweging werd hierdoor tijdelijk onthoofd. Hij werd in 1882 opnieuw gemeenteraadslid en schepen, was tot 1887 verantwoordelijk voor het departement FinanciŽn en oogstte dit keer alle lof voor zijn beleid. De heropleving van de progressisten in 1884 ging aan Voituron voorbij.

Hij overleed in 1891 en werd begraven op de Westerbegraafplaats. Voituron, die vrijgezel was gebleven, schonk bij testament zijn belangrijkste bezit, zijn omvangrijke en unieke bibliotheek, aan de universiteit. Als dank werd Voiturons naam in een van de herdenkingsstenen op de gevel van de universiteitsbibliotheek - toen nog gevestigd in het Baudelocomplex aan de Ottogracht - gegraveerd. Zijn sobere arduinen grafmonument, dat hij in 1885 liet ontwerpen en plaatsen voor zichzelf en zijn zus Virginie, is één van de duidelijkste voorbeelden van maçonnieke grafcultuur op het Geuzenkerkhof.


Fragment uit: Bart D'hondt, Van Andriesschool tot Zondernaamstraat, Gids door 150 jaar liberaal leven te Gent. Een uitgave van Snoeck en Liberaal Archief, 2014, 288 p. (€ 35)

boek Van Andriesschool tot Zondernaamstraat