Terug naar Overzichtslijst diploma's

De Collectie diploma's van Oswald De Schamphelaere

Fotogalerij - Toelichting - Overzicht van verenigingen

Klik op de illustraties om te vergroten. Deze galerij wil slechts een idee geven van de rijkdom van deze collectie.

Wereldtentoonstelling Gent 1913
 

Oeuvre du Grand Air 1905
 

L'Oeuvre de l'hospitalité de nuit
 

Club Gymnastique de Gand 1894

Liberale Werkersverdediging Gent 1901

Van Crombrugghe's Genootschap 1936
 

Gymnastische Volksmaatchappij Gent

Wereldtentoonstelling Antwerpen 1894

Vrijheidsliefde 1928

Exposition internationale
d'alimentation et d'art culinaire 1903 

L'Avenir Horticole 1906

Gent Voorwaarts 1910
 

Maatschappij ter Bevordering van Nijverheid
en Wetenschappen 1903 

Internationale tentoonstelling
kunsten en nijverheid Oostende 1888 


Oswald De Schamphelaere

Het sociale leven te Gent in de periode 1880-1940 wordt door weinig archivalia zo mooi geïllustreerd als door het knipselboek dat Oswald De Schamphelaere gedurende deze lange periode consequent bijhield. Met persknipsels, diploma’s, uitnodigingen, brieven, programmaboekjes, overlijdensberichten, foto’s, lidkaarten en dergelijke meer leverde deze man een staalkaart af van wat op liberaal en socio-cultureel vlak bloeide en groeide in Gent.

Oswald De Schamphelaere werd geboren te Gent op 18 mei 1866 als zoon van Pol De Schamphelaere, een rubberfabrikant die daarnaast ook heel actief was in het liberale verenigingsleven. Hij was onder meer voorzitter van het Van Crombrugghe’s Genootschap, bestuurder van de Volksbank, secretaris van de Gentse Willemsfondsafdeling in opvolging van Paul Fredericq en zetelde tussen 1896 en 1903 voor de Vlaamsgezinde liberalen in de gemeenteraad. Zijn zoon Oswald ging na zijn studies aan de slag in de winkel van zijn vader in de Veldstraat (onder meer gekend als de winkel waar – onder de toonbank – de eerste condooms te Gent werden verkocht, wat ervoor zorgde dat deze anticonceptiva in Gent en omstreken gedurende decennia als ‘schampheleirkes’ bekend stonden) en bleef actief in de rubberhandel tot zijn overlijden*.

Reeds op jonge leeftijd stortte hij zich in het culturele leven van de stad. Zijn belangstelling ging vooral uit naar de sport- en gymnastiekverenigingen maar in navolging van zijn vader engageerde hij zich ook in socio-culturele organisaties met een volksopvoedend en Vlaams-liberaal karakter. Naast bestuursfuncties in het Gentsch Turnverbond, de Racing Club Gand of de Belgische Turnbond zetelde hij ook in het bestuur van onder meer de Koninklijke Laurentkringen Geluk in ’t Werk en Vrijheidsliefde, het Algemeen Nederlands Verbond, de Maatschappij tot Aanmoediging der Vlaamsche Toneelkunst en het Willemsfonds. Van deze laatste vereniging werd hij in 1921 voorzitter van de Gentse afdeling. Hij zette er zich vooral in voor de uitbreiding van de bibliotheekwerking en stichtte het Oswald De Schamphelaere Fonds dat instond voor de publicatie en verspreiding onder de leden van een reeks keurboeken. Zijn dochter Elsa huwde met Hans Van Werveke, die in 1951 voorzitter werd van het Algemeen Bestuur van het Willemsfonds. Daarnaast was hij lid van een breed scala van verenigingen, gaande van de Liberale Volksbond over de Gentse Jagers-Verkenners van de Burgerwacht en de Vlaamse Toeristenbond tot de filantropische vereniging De Romeinen en was hij een graag gezien mecenas van deze vele verenigingen. Een opsomming van de in dit plakboek vermelde verenigingen leverde meer dan tweehonderd namen op, waarbij de beschikbare informatie varieert tussen een gewone vermelding op een lidkaart of uitnodiging tot gedetailleerde overzichten van activiteiten of een verenigingshistoriek. Een overzicht kan hier worden geraadpleegd.

Oswald De Schamphelaere overleed op 7 september 1937 en werd begraven op de Westerbegraafplaats. Zijn grafmonument staat volledig in het teken van zijn grootste liefde, de gymnastiek. Naast de bronzen huldeplaten van de Gentse turnverenigingen, werd volgende tekst aangebracht op het zwartmarmeren inlegwerk: “Zijn doel: één streven. Volksontvoogding door Lichamelijk-Geestelijke opvoeding.”

Dit plakboek kan worden geconsulteerd op het Liberaal Archief. De bovenstaande selectie van diploma's uit dit boek geeft alvast een idee van de rijkdom die erin verborgen is.

* Voor meer informatie, zie: Herman Balthazar, ‘Een leurder verkoopt condooms. Kleine zoektocht naar rubberindustrie en neo-malthusianisme te Gent, 1850-1930’, in: Jan Art en Luc François (red.), Docendo discimus. Liber Amicorum Romain Van Eenoo, Gent, Academia Press en Universiteit Gent, 1999, deel 2, pp. 715-735

 

top